„Piekarstwo” czy „piekarnictwo”?

Profesor Jadwiga Puzynina odpowiedziała na pytanie, która nazwa zawodu piekarza jest poprawna: piekarstwo czy piekarnictwo. Zdaniem korespondenta właściwsza jest pierwsza, ponieważ jest zbudowana podobnie jak nazwy młynarstwo (zawód wykonywany przez młynarza), zielarstwo (zawód zielarza), stolarstwo (zawód stolarza). Nazwa piekarnictwo to – według autora pytania – określenie analogiczne do określeń cukiernictwo, złotnictwo, hutnictwo, zatem wykonawca zawodu musiałby być nie piekarzem, lecz piekarnikiem, żeby zachować analogię do nazw cukiernik, złotnik, hutnik. Oto odpowiedź:

[…] niestety, będzie Pan musiał „poddać się” – mam nadzieję, że uczyni to Pan bez poczucia rezygnacji, a w przekonaniu, że piekarnictwo jest wyrazem zbudowanym poprawnie. Przyrostek –nictwo wyodrębnił się z takich wyrazów, jak podane przez Pana złotnictwo i hutnictwo, ponieważ ich znaczenie wskazuje wyraźniej na związek ze złotem i hutami niż ze złotnikiem i hutnikiem. Przyrostek ten występuje nie tylko w słowie piekarnictwo, ale także np. w wyrazach kolejnictwo, więziennictwo, wzornictwo. Słowo to można również interpretować jako motywowane przez piekarnię, przez przymiotnik piekarniczy, a także przez czasownik piec – za każdym razem wydziela się wtedy przyrostek o innej postaci: -ictwo, -two i –arnictwo. Obok piekarnictwa słowniki notują też piekarstwo, ale wydaje się, że następuje pewna specjalizacja tych dwóch wyrazów: piekarstwo to ‘praca i zawód piekarza’, a piekarnictwo to ‘dział przemysłu spożywczego zajmujący się wypiekiem pieczywa’.

2004 r.