Przymiotniki „studyjny” i „studialny”

W języku polskim występują dwa prawie synonimiczne przymiotniki: studyjny i studialny. Różnią się jednak częstotliwością i zakresem użycia. Autor jednego z listów do Rady miał wątpliwości, którego z nich użyć przy opisie pewnego typu samochodów do badania nowych rozwiązań konstrukcyjnych. W rozstrzygnięciu tej kwestii pomocny okazał się „Inny słownik języka polskiego”, który wyraźne specjalizuje znaczenia i zakres użycia wyrazów studyjny i studialny. Pierwszy występuje w dwóch znaczeniach – 1. ‘mający związek ze studiem telewizyjnym lub radiowym’; 2. ‘mający związek ze studiowaniem czegoś’ (prace badawcze i studyjne) oraz w związkach frazeologicznych kino studyjne, teatr studyjny. Studialny natomiast to przymiotnik od studia (‘wnikliwe badania naukowe nad jakimś przedmiotem’) – można mu więc przypisać znaczenie ‘dotyczący wnikliwych badań naukowych nad jakimś przedmiotem, związany z takimi badaniami’.

Choć słowniki ogólne nie rejestrują żadnego z wyrażeń – samochód studyjny, samochód studialny, to z przywołanych definicji znaczeń przymiotników wynika, że znaczenie ‘samochód służący celom badawczym’ przynosi tylko nazwa samochód studialny. Nie znaczy to, że nazwa samochód studyjny jest niepoprawna – być może jest ona związkiem frazeologicznym, a więc wyrażeniem, którego znaczenia nie wywodzi się ze znaczeń jego składników. Jeżeli jednak zależy Państwu na jednoznaczności w terminologii motoryzacyjnej, to radzę rozpowszechnianie wyrażenia samochód studialny – odpowiedziała sekretarz Rady.

2001 r.